Kontrola stanu technicznego regałów magazynowych

Regały magazynowe należą do elementów wyposażenia, które są eksploatowane intensywnie i codziennie narażone na uszkodzenia - kontakt z wózkami widłowymi, przeciążenia czy błędy w rozmieszczeniu towaru. Regularna kontrola ich stanu technicznego pozwala wychwycić usterki, zanim doprowadzą do awarii konstrukcji albo wypadku z udziałem pracownika. Poniżej opisujemy, kto odpowiada za taką kontrolę, jakie przepisy i normy ją regulują oraz na co zwrócić uwagę, oceniając stan regału.

Kto odpowiada za bezpieczeństwo i stan techniczny regałów

Kwestie bezpieczeństwa pracy magazynu regulują artykuły 207 oraz 212 Kodeksu pracy. Wynika z nich, że odpowiedzialność za właściwą organizację pracy oraz za wyposażenie techniczne ponosi pracodawca oraz osoby kierujące zatrudnionymi. To na nich spoczywa obowiązek odpowiedniego zabezpieczenia regałów oraz ich regularnej kontroli, tak by pracownicy mogli bezpiecznie wykonywać swoje obowiązki.

Norma PN-EN 15635:2010P jako punkt odniesienia

Osobom, które chcą pogłębić wiedzę na temat użytkowania i kontrolowania regałów, przyda się Polska Norma PN-EN 15635:2010P "Stalowe statyczne systemy składowania - Zastosowanie i utrzymanie urządzeń składowania". Znajdziemy w niej między innymi zapis, że odpowiedzialność za bezpieczeństwo pracowników magazynu spoczywa na jego właścicielu, a utrzymanie regałów w dobrym stanie technicznym mieści się w zakresie jego obowiązków.

Kto powinien prowadzić kontrolę - kierownik magazynu czy firma zewnętrzna

Norma wskazuje, że najlepszym rozwiązaniem jest wyznaczenie konkretnej osoby odpowiedzialnej za regularną kontrolę regałów. W praktyce funkcję tę pełni zwykle kierownik magazynu albo wynajęta w tym celu firma zewnętrzna. Wyznaczenie jednej, konkretnej osoby czy podmiotu porządkuje odpowiedzialność - wiadomo, kto ma obowiązek zgłosić usterkę i kto odpowiada za jej usunięcie, zamiast rozmywać ten obowiązek pomiędzy całym zespołem.

Jak rozpoznać niebezpieczne odkształcenia konstrukcji

Osoba użytkująca regały musi liczyć się z tym, że w miarę eksploatacji dochodzi do trwałych odkształceń poszczególnych elementów. Norma PN-EN 15635:2010P określa, jakie wartości takich odkształceń są jeszcze dopuszczalne. Przekroczenie podanych w niej wartości oznacza, że dany element trzeba wymienić, a nie kontynuować jego użytkowanie licząc na to, że wytrzyma kolejne miesiące pracy.

Dlaczego uszkodzonego elementu regału nie wolno naprawiać

Norma jasno wskazuje, że po przekroczeniu dopuszczalnych wartości odkształcenia nie bierze się pod uwagę możliwości naprawy takiego elementu. Ingerencja w uszkodzoną część oznacza zmianę struktury materiału, z którego jest wykonana, a to prowadzi do jej mniejszej wytrzymałości. Element, który uległ nadmiernemu odkształceniu, nie odzyska pierwotnych parametrów wytrzymałościowych - dlatego jedynym bezpiecznym rozwiązaniem jest jego wymiana na nowy.

Czy stosowanie Polskiej Normy jest obowiązkowe

Polskie Normy, w tym PN-EN 15635:2010P, nie są prawem powszechnie obowiązującym - stosowanie się do ich wytycznych jest dobrowolne. Nie zwalnia to jednak pracodawcy z obowiązków wynikających z Kodeksu pracy, o których mowa wcześniej. Norma stanowi w praktyce najbardziej konkretne dostępne wytyczne co do tego, jak i jak często kontrolować regały oraz kiedy dany element trzeba wymienić - dlatego mimo dobrowolnego charakteru warto się nią kierować, by uniknąć poważnych usterek czy wypadków w miejscu pracy.

Na co zwrócić uwagę, organizując kontrolę regałów w magazynie

Zanim wdroży się system regularnych kontroli, warto ustalić kilka kwestii porządkowych. Po pierwsze - kto konkretnie jest za nią odpowiedzialny: wyznaczony pracownik magazynu czy zewnętrzny podmiot. Po drugie - że kontrola musi być regularna, a nie doraźna, bo tylko wtedy pozwala wychwycić odkształcenia na etapie, gdy jeszcze nie przekroczyły wartości dopuszczalnych normą. Po trzecie - że stwierdzenie przekroczenia dopuszczalnego odkształcenia jakiegokolwiek elementu oznacza jego wymianę, a nie próbę naprawy, bo naprawa zmienia strukturę materiału i obniża jego wytrzymałość. Świadomość tych zasad, wynikających wprost z Kodeksu pracy i z Polskiej Normy PN-EN 15635:2010P, jest podstawą odpowiedzialnego zarządzania magazynem i ochrony pracowników przed wypadkami związanymi z awarią konstrukcji składowania.